۵‌‌ معیار‌‌ انتخاب‌‌ چسب‌‌ صنعتی‌‌ فوم‌‌ مناسب

چسب‌‌ صنعتی‌‌ فوم‌‌

هنگام‌‌ انتخاب‌‌ چسب‌‌ صنعتی‌‌ فوم‌‌ برای‌‌ یک‌‌ پروژه،‌‌ باید‌‌ توجه‌‌ داشت‌‌ که‌‌ فوم‌‌ ماده ای‌‌ با‌‌ چالش های‌‌ ویژه‌‌ است‌‌.‌‌ چسب‌‌ نامناسب‌‌ می تواند‌‌ باعث‌‌ آسیب‌‌رساندن‌‌ به‌‌ ساختار‌‌ فوم‌‌ یا‌‌ عدم‌‌ ایجاد‌‌ چسبندگی‌‌ کافی‌‌ شود‌‌.‌‌ در‌‌ واقع‌‌ فوم ها‌‌ به‌‌ چسبی‌‌ نیاز‌‌ دارند‌‌ که‌‌ ضمن‌‌ ایجاد‌‌ اتصال‌‌ قوی،‌‌ به‌‌ بافت‌‌ فوم‌‌ آسیبی‌‌ وارد‌‌ نکند. به‌‌ همین‌‌ دلیل‌‌ اغلب‌‌ از‌‌ فرمولاسیون های‌‌ تخصصی‌‌ مانند‌‌ چسب های‌‌ اسپری‌‌ یا‌‌ چسب های‌‌ کانتکت‌‌ مخصوص‌‌ فوم‌‌ استفاده‌‌ می شود‌‌ تا‌‌ پیوندی‌‌ محکم‌‌ بدون‌‌ افت‌‌ کیفیت‌‌ فوم‌‌ حاصل‌‌ گردد. برای‌‌ دستیابی‌‌ به‌‌ اتصالی‌‌ بادوام‌‌ و‌‌ جلوگیری‌‌ از‌‌ شکست‌‌ اتصال،‌‌ باید پیش‌‌ از‌‌ خرید،‌‌ چندین‌‌ معیار‌‌ مهم‌‌ را‌‌ در‌‌ نظر‌‌ گرفت. در‌‌ ادامه،‌‌ ۵‌‌ معیار‌‌ اساسی‌‌ برای‌‌ انتخاب‌‌ چسب‌‌ صنعتی‌‌ مناسب‌‌ فوم‌‌ تشریح‌‌ می شود‌‌.

سازگاری‌‌ با‌‌ نوع‌‌ فوم

هر‌‌ فوم‌‌ از‌‌ نظر‌‌ جنس‌‌ و‌‌ ساختار،‌‌ ویژگی های‌‌ خاص‌‌ خود‌‌ را‌‌ دارد‌‌.‌‌ بنابراین‌‌ نخستین‌‌ معیار‌‌ در‌‌ انتخاب‌‌ چسب‌‌ صنعتی‌‌ فوم،‌‌ سازگاری‌‌ فرمولاسیون‌‌ چسب‌‌ با‌‌ نوع‌‌ فوم‌‌ مورد‌‌ استفاده‌‌ است‌‌.‌‌ برخی‌‌ چسب ها‌‌ ممکن‌‌ است‌‌ روی‌‌ یک‌‌ نوع‌‌ فوم‌‌ عملکرد‌‌ عالی‌‌ داشته‌‌ باشند‌‌ ولی‌‌ برای‌‌ فوم‌‌ دیگر‌‌ نامناسب‌‌ باشند. برای‌‌ مثال فوم‌‌ پلی استایرن‌‌ (یونولیت)‌‌ نسبت‌‌ به‌‌ حلال ها‌‌ حساس‌‌ است‌‌ و‌‌ استفاده‌‌ از‌‌ چسب های‌‌ حلال دار‌‌ می تواند‌‌ موجب‌‌ ذوب‌‌ شدن‌‌ یا‌‌ تخریب‌‌ آن‌‌ شود. در‌‌ چنین‌‌ مواردی‌‌ باید‌‌ از‌‌ چسب های‌‌ بدون‌‌ حلال‌‌ مانند‌‌ انواع‌‌ پایه‌‌آب‌‌ استفاده‌‌ کرد. در‌‌ مقابل،‌‌ فوم‌‌ پلی یورتان‌‌ با‌‌ چسب های‌‌ اپوکسی‌‌ دو‌‌جزئی‌‌ یا‌‌ اسپری‌‌ به‌‌خوبی‌‌ پیوند‌‌ می خورد‌‌ و‌‌ برای‌‌ فوم‌‌ پلی اتیلن،‌‌ چسب های‌‌ حرارتی‌‌ (هات ملت)‌‌ یا‌‌ کانتکت‌‌ (تماسی)‌‌ کارایی‌‌ بالایی‌‌ دارند. به‌‌ طور‌‌ کلی،‌‌ لازم‌‌ است‌‌ پیش‌‌ از‌‌ انتخاب،‌‌ دستورالعمل‌‌ تولیدکننده‌‌ را‌‌ درباره‌‌ی‌‌ سازگاری‌‌ چسب‌‌ با‌‌ جنس‌‌ فوم‌‌ بررسی‌‌ کرد‌‌ تا‌‌ از‌‌ آسیب‌‌ احتمالی‌‌ یا‌‌ ضعف‌‌ در‌‌ چسبندگی‌‌ جلوگیری‌‌ شود‌‌.‌‌ در‌‌ نظر‌‌ داشته‌‌ باشید‌‌ که‌‌ عدم‌‌ تطابق‌‌ چسب‌‌ با‌‌ فوم‌‌ ممکن‌‌ است‌‌ به‌‌ تخریب‌‌ ساختار‌‌ فوم‌‌ و‌‌ کاهش‌‌ دوام‌‌ اتصال‌‌ منجر‌‌ گردد.

استحکام‌‌ و‌‌ دوام‌‌ اتصال

بسته‌‌ به‌‌ کاربرد‌‌ فوم،‌‌ میزان‌‌ استحکام‌‌ و‌‌ دوام‌‌ مورد‌‌ نیاز‌‌ برای‌‌ اتصال‌‌ متفاوت‌‌ است‌‌.‌‌ اگر‌‌ قطعات‌‌ فومی‌‌ تحت‌‌ بار‌‌ و‌‌ فشار‌‌ قابل‌‌توجه‌‌ باشند‌‌ یا‌‌ نقش‌‌ سازه‌‌ای‌‌ ایفا‌‌ کنند،‌‌ باید‌‌ از‌‌ چسبی‌‌ استفاده‌‌ شود‌‌ که‌‌ اتصال‌‌ بسیار‌‌ محکم‌‌ و‌‌ پایدار‌‌ ایجاد‌‌ کند‌‌.‌‌ در‌‌ مقابل،‌‌ در‌‌ کاربردهای‌‌ سبک‌‌تر‌‌ که‌‌ فشار‌‌ زیادی‌‌ به‌‌ اتصال‌‌ وارد‌‌ نمی‌‌شود،‌‌ یک‌‌ چسب‌‌ با‌‌ قدرت‌‌ چسبندگی‌‌ متوسط‌‌ نیز‌‌ ممکن‌‌ است‌‌ کافی‌‌ باشد. چسب‌‌ انتخابی‌‌ همچنین‌‌ باید‌‌ بتواند‌‌ طی‌‌ مدت‌‌ زمان‌‌ مورد‌‌ انتظار،‌‌ عملکرد‌‌ خود‌‌ را‌‌ حفظ‌‌ کند‌‌.‌‌ این‌‌ مدت‌‌ ممکن‌‌ است‌‌ یک‌‌بار‌‌ مصرف،‌‌ یک‌‌ساله‌‌ یا‌‌ حتی‌‌ بیشتر‌‌ باشد. بنابراین‌‌ برای‌‌ پروژه‌‌هایی‌‌ که‌‌ باید‌‌ سال‌‌ها‌‌ دوام‌‌ بیاورند‌‌ (مانند‌‌ اتصال‌‌ پانل‌‌های‌‌ فومی‌‌ عایق‌‌ در‌‌ ساختمان)،‌‌ حتماً‌‌ باید‌‌ چسبی‌‌ با‌‌ استحکام‌‌ و‌‌ دوام‌‌ کافی‌‌ در‌‌ بلندمدت‌‌ برگزیده‌‌ شود‌‌ تا‌‌ اتصال‌‌ در‌‌ درازمدت‌‌ تضعیف‌‌ نشود‌‌.

انعطاف‌‌پذیری‌‌ اتصال

انعطاف‌‌پذیری‌‌ یا‌‌ سختی‌‌ اتصال‌‌ ایجادشده‌‌ عامل‌‌ مهم‌‌ دیگری‌‌ است‌‌.‌‌ بسیاری‌‌ از‌‌ کاربردهای‌‌ فوم‌‌ (برای‌‌ مثال‌‌ در‌‌ بسته‌‌بندی،‌‌ مبلمان‌‌ یا‌‌ آب‌‌بندی)‌‌ ایجاب‌‌ می‌‌کنند‌‌ که‌‌ پس‌‌ از‌‌ چسباندن،‌‌ امکان‌‌ انعطاف‌‌ یا‌‌ حرکت‌‌ نسبی‌‌ فوم‌‌ وجود‌‌ داشته‌‌ باشد‌‌.‌‌ در‌‌ این‌‌ موارد‌‌ چسب‌‌ باید‌‌ به‌‌ اندازه‌‌ی‌‌ کافی‌‌ انعطاف‌‌پذیر‌‌ باشد‌‌ تا‌‌ با‌‌ حرکات‌‌ فوم‌‌ سازگار‌‌ شده‌‌ و‌‌ بدون‌‌ ترک‌‌خوردگی‌‌ یا‌‌ جدا‌‌ شدن،‌‌ اتصال‌‌ را‌‌ حفظ‌‌ کند. به‌‌ عنوان‌‌ نمونه،‌‌ در‌‌ پروژه‌‌های‌‌ عایق‌‌سازی‌‌ صدا‌‌ یا‌‌ ضربه‌‌گیرها‌‌ که‌‌ فوم‌‌ تحمل‌‌ تغییر‌‌ شکل‌‌ مکرر‌‌ را‌‌ دارد،‌‌ استفاده‌‌ از‌‌ چسب‌‌ با‌‌ خواص‌‌ الاستیکی‌‌ بالا‌‌ ضروری‌‌ است‌‌.‌‌ در‌‌ مقابل،‌‌ اگر‌‌ فوم‌‌ در‌‌ ساختاری‌‌ ثابت‌‌ و‌‌ بدون‌‌ حرکت‌‌ به‌‌ کار‌‌ رفته‌‌ و‌‌ نیاز‌‌ به‌‌ صلبیت‌‌ باشد‌‌ (مانند‌‌ برخی‌‌ کاربردهای‌‌ ساختمانی)،‌‌ می‌‌توان‌‌ از‌‌ چسب‌‌های‌‌ سخت تر‌‌ با‌‌ انعطاف‌‌ کمتر‌‌ نیز‌‌ استفاده‌‌ کرد.

شرایط‌‌ محیطی

چسب‌‌ انتخابی‌‌ باید‌‌ بتواند‌‌ در‌‌ شرایط‌‌ محیطی‌‌ محل‌‌ کاربرد‌‌ فوم‌‌ به‌‌خوبی‌‌ عمل‌‌ کند‌‌.‌‌ دما،‌‌ رطوبت,‌‌ تابش‌‌ فرابنفش‌‌ و‌‌ تماس‌‌ با‌‌ مواد‌‌ شیمیایی‌‌ هر‌‌ کدام‌‌ می‌‌توانند‌‌ روی‌‌ عملکرد‌‌ چسب‌‌ تأثیر‌‌ بگذارند. همچنین‌‌ اگر‌‌ فوم‌‌ در‌‌ محیطی‌‌ قرار‌‌ گیرد‌‌ که‌‌ در‌‌ تماس‌‌ با‌‌ مواد‌‌ شیمیایی‌‌ خورنده‌‌ (مانند‌‌ روغن‌‌ها،‌‌ سوخت‌‌ها‌‌ یا‌‌ حلال‌‌های‌‌ صنعتی)‌‌ باشد،‌‌ باید‌‌ چسبی‌‌ انتخاب‌‌ شود‌‌ که‌‌ در‌‌ برابر‌‌ این‌‌ مواد‌‌ مقاومت‌‌ شیمیایی‌‌ کافی‌‌ داشته‌‌ باشد‌‌ تا‌‌ اتصال‌‌ دچار‌‌ تخریب‌‌ یا‌‌ خوردگی‌‌ نشود. به‌‌ عنوان‌‌ مثال،‌‌ اگر‌‌ اتصال‌‌ فومی‌‌ در‌‌ محیطی‌‌ مرطوب‌‌ یا‌‌ در‌‌ معرض‌‌ آب‌‌ قرار‌‌ دارد،‌‌ باید‌‌ از‌‌ چسبی‌‌ استفاده‌‌ شود‌‌ که‌‌ مقاومت‌‌ کافی‌‌ در‌‌ برابر‌‌ رطوبت‌‌ و‌‌ آب‌‌ داشته‌‌ باشد‌‌ (برای‌‌ نمونه‌‌ برخی‌‌ اپوکسی‌‌ها‌‌ یا‌‌ پلی‌‌یورتان‌‌های‌‌ ضد‌‌آب).‌‌ در‌‌ دماهای‌‌ بسیار‌‌ بالا‌‌ یا‌‌ بسیار‌‌ پایین‌‌ نیز‌‌ لازم‌‌ است‌‌ چسبی‌‌ انتخاب‌‌ شود‌‌ که‌‌ محدوده‌‌ی‌‌ حرارتی‌‌ عملکرد‌‌ آن‌‌ با‌‌ شرایط‌‌ موردنظر‌‌ سازگار‌‌ باشد‌‌.‌‌ در‌‌ غیر‌‌ این‌‌ صورت‌‌ ممکن‌‌ است‌‌ چسب‌‌ در‌‌ حرارت‌‌ زیاد‌‌ نرم‌‌ شده‌‌ یا‌‌ در‌‌ سرمای‌‌ شدید‌‌ شکننده‌‌ گردد. همچنین‌‌ برای‌‌ کاربردهای‌‌ فضای‌‌ باز‌‌ که‌‌ فوم‌‌ در‌‌ معرض‌‌ تابش‌‌ خورشید‌‌ است،‌‌ استفاده‌‌ از‌‌ چسب‌‌های‌‌ مقاوم‌‌ در‌‌ برابر‌‌ اشعه‌‌ی‌‌ فرابنفش‌‌ ضروری‌‌ به‌‌ نظر‌‌ می‌‌رسد‌‌ تا‌‌ با‌‌ گذر‌‌ زمان‌‌ دچار‌‌ افت‌‌ کیفیت‌‌ نشوند. از‌‌ سوی‌‌ دیگر،‌‌ در‌‌ پروژه‌‌های‌‌ داخل‌‌ ساختمان‌‌ که‌‌ تهویه‌‌ محدود‌‌ است،‌‌ بهتر‌‌ است‌‌ از‌‌ چسب‌‌های‌‌ کم‌‌بو‌‌ و‌‌ غیرسمی‌‌ استفاده‌‌ شود‌‌ تا‌‌ کیفیت‌‌ هوای‌‌ محیط‌‌ حفظ‌‌ گردد. در‌‌ مجموع،‌‌ باید‌‌ محیط‌‌ کاری‌‌ و‌‌ شرایط‌‌ بهره‌‌برداری‌‌ فوم‌‌ را‌‌ به‌‌ دقت‌‌ سنجید‌‌ و‌‌ چسبی‌‌ را‌‌ برگزید‌‌ که‌‌ در‌‌ برابر‌‌ عوامل‌‌ محیطی‌‌ مؤثر‌‌ بر‌‌ آن‌‌ پروژه،‌‌ مقاومت‌‌ کافی‌‌ داشته‌‌ باشد‌‌.

روش‌‌ اعمال‌‌ و‌‌ زمان‌‌ خشک‌‌شدن

معیار‌‌ مهم‌‌ بعدی،‌‌ نحوه‌‌ی‌‌ استفاده‌‌ از‌‌ چسب‌‌ و‌‌ ملاحظات‌‌ مربوط‌‌ به‌‌ زمان‌‌ خشک‌‌شدن‌‌ یا‌‌ پخت‌‌ آن‌‌ است‌‌.‌‌ همچنین‌‌ روش‌‌ به‌‌کارگیری‌‌ چسب‌‌ (به‌‌صورت‌‌ دستی‌‌ توسط‌‌ کاربر‌‌ یا‌‌ از‌‌ طریق‌‌ تجهیزات‌‌ خودکار‌‌ در‌‌ خط‌‌ تولید)‌‌ در‌‌ انتخاب‌‌ نوع‌‌ مناسب‌‌ تأثیرگذار‌‌ است. انواع‌‌ مختلف‌‌ چسب‌‌ صنعتی‌‌ فوم‌‌ از‌‌ لحاظ‌‌ سرعت‌‌ خشک‌‌شدن‌‌ نیز‌‌ تفاوت‌‌های‌‌ زیادی‌‌ دارند.‌‌ برای‌‌ مثال چسب‌‌های‌‌ اسپری‌‌ به‌‌راحتی‌‌ روی‌‌ سطوح‌‌ بزرگ‌‌ فوم‌‌ پخش‌‌ می‌‌شوند‌‌ و‌‌ معمولاً‌‌ به‌‌ سرعت‌‌ خشک‌‌ می‌‌گردند‌‌.‌‌ این‌‌ ویژگی‌‌ آن‌‌ها‌‌ را‌‌ برای‌‌ کارهای‌‌ فوری‌‌ به‌‌ گزینه‌‌ای‌‌ مطلوب‌‌ تبدیل‌‌ می‌‌کند‌‌.‌‌ در‌‌ مقابل،‌‌ چسب‌‌های‌‌ کانتکت‌‌ باید‌‌ ابتدا‌‌ روی‌‌ هر‌‌ دو‌‌ سطح‌‌ مالیده‌‌ شوند‌‌ و‌‌ مدتی‌‌ صبر‌‌ شود‌‌ تا‌‌ لایه‌‌ها‌‌ حالت‌‌ نیمه‌‌خشک‌‌ پیدا‌‌ کنند،‌‌ سپس‌‌ دو‌‌ سطح‌‌ به‌‌ هم‌‌ متصل‌‌ گردند‌‌.‌‌ این‌‌ فرایند‌‌ نسبتاً‌‌ زمان‌‌بر‌‌ است‌‌ اما‌‌ اتصال‌‌ بسیار‌‌ محکمی‌‌ ایجاد‌‌ می‌‌کند‌‌ بنابراین‌‌ بسته‌‌ به‌‌ زمان‌‌بندی‌‌ پروژه‌‌ و‌‌ تجهیزات‌‌ در‌‌ دسترس،‌‌ باید‌‌ نوع‌‌ چسب‌‌ را‌‌ به‌‌ درستی‌‌ انتخاب‌‌ کرد‌‌.‌‌ اگر‌‌ سرعت‌‌ اجرا‌‌ اولویت‌‌ دارد،‌‌ چسب‌‌هایی‌‌ با‌‌ زمان‌‌ گیرایش‌‌ کوتاه‌‌ یا‌‌ خشک‌‌شدن‌‌ فوری‌‌ (مانند‌‌ چسب‌‌ حرارتی‌‌ یا‌‌ اسپری)‌‌ گزینه‌‌ی‌‌ مناسبی‌‌ هستند‌‌.‌‌ اما‌‌ اگر‌‌ امکان‌‌ صبر‌‌ برای‌‌ خشک‌‌شدن‌‌ کامل‌‌ وجود‌‌ دارد‌‌ و‌‌ استحکام‌‌ نهایی‌‌ بالاتر‌‌ مدنظر‌‌ است،‌‌ می‌‌توان‌‌ از‌‌ چسب‌‌های‌‌ کُندگیرتر‌‌ مانند‌‌ اپوکسی‌‌های‌‌ دو‌‌جزئی‌‌ بهره‌‌ گرفت‌‌.‌‌ در‌‌ هر‌‌ صورت،‌‌ توصیه‌‌ می‌‌شود‌‌ دستورالعمل‌‌ تولیدکننده‌‌ درباره‌‌ی‌‌ مقدار،‌‌ شیوه‌‌ی‌‌ اعمال‌‌ و‌‌ زمان‌‌ سخت‌‌شدن‌‌ چسب‌‌ به‌‌دقت‌‌ مطالعه‌‌ شود‌‌ تا‌‌ بهترین‌‌ نتیجه‌‌ حاصل‌‌ گردد.

با‌‌ در‌‌ نظر‌‌ گرفتن‌‌ تمامی‌‌ این‌‌ معیارها‌‌ در‌‌ انتخاب‌‌ چسب‌‌ صنعتی‌‌ فوم،‌‌ می‌‌توان‌‌ اطمینان‌‌ یافت‌‌ که‌‌ چسب‌‌ برگزیده‌‌ اتصال‌‌ مستحکم،‌‌ پایدار‌‌ و‌‌ ایمنی‌‌ را‌‌ برای‌‌ فوم‌‌ فراهم‌‌ خواهد‌‌ کرد‌‌.‌‌ همچنین‌‌ همواره‌‌ توصیه‌‌ می‌‌شود‌‌ پیش‌‌ از‌‌ استفاده‌‌ی‌‌ گسترده،‌‌ چسب‌‌ منتخب‌‌ را‌‌ روی‌‌ قطعه‌‌ای‌‌ کوچک‌‌ از‌‌ فوم‌‌ آزمایش‌‌ کنید‌‌ تا‌‌ از‌‌ سازگاری‌‌ و‌‌ کیفیت‌‌ اتصال‌‌ حاصل‌‌ اطمینان‌‌ حاصل‌‌ شود.‌‌ با‌‌ انتخاب‌‌ آگاهانه‌‌ و‌‌ رعایت‌‌ دستورالعمل‌‌ها،‌‌ پروژه‌‌های‌‌ فومی‌‌ شما‌‌ نتایج‌‌ بهتری‌‌ خواهند‌‌ داشت‌‌ و‌‌ از‌‌ مشکلاتی‌‌ نظیر‌‌ جدا‌‌ شدن‌‌ یا‌‌ آسیب‌‌ دیدن‌‌ فوم‌‌ جلوگیری‌‌ خواهد‌‌ شد‌‌.

منابع

منبع 1

منبع 2

منبع 3

منبع 4